१. वागमतीको पावन तटमा जाग्दैछ शिवत्वः महाशिवरात्रीको दिव्य रश्मि (तस्बिरसहित)

काठमाडौंको ऐतिहासिक तथा आध्यात्मिक मुटु, पावन वागमतीको किनारमा आज एकाबिहानैदेखि भक्ति र श्रद्धाको एउटा अजस्र धारा बगिरहेको छ । भगवान पशुपतिनाथको सान्निध्यमा महाशिवरात्रीको यो महान पर्वले केवल एउटा तिथि मात्र होइन, बरु आत्मा र परमात्माको मिलनको एक काव्यिक परिवेश सिर्जना गरेको छ । पहेँलो वस्त्रमा सजिएका साधुसन्तका जटा, धुनीको खरानीले पोतिएका निधार र ‘ॐ नमः शिवाय’ को गुञ्जनले पूरै वातावरणलाई कैलाशतुल्य बनाएको छ । भक्तजनको लामो लाम, फूल र प्रसादको सुगन्ध, अनि शङ्खध्वनिको लयमा आज पशुपति क्षेत्र एउटा अलौकिक सौन्दर्यमा डुबेको छ । यो केवल पूजा मात्र होइन, यो त सृष्टिको संहारक र रक्षक दुवै रूपमा रहेका शिवको विराट स्वरूपप्रति मानव जातिको नमन हो ।

२. राष्ट्रपति पौडेल र प्रधानमन्त्री कार्कीद्वारा पशुपतिनाथको दर्शन एवं पूजाआराधना

राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलले महाशिवरात्रिको पावन अवसरमा आईतवार पशुपतिनाथ र काठमाडौंको सिफलस्थित भण्डारेश्वर महादेव मन्दिरको दर्शन एवं पूजाआराधना गर्नुभएको छ । महाशिवरात्रि २०८२ का अवसरमा पशुपतिनाथ मन्दिरमा विशेष पूजाआराधना गरेलगत्तै राष्ट्रपति पौडेल प्रथम महिला सविता पौडेलसहित सिफल पुग्नुभएको हो । मन्दिर प्रवेश गर्नुभएका राष्ट्रपति पौडेललाई मन्दिरका पुजारीले विधिपूर्वक पूजा गराई टीका, माला र फूलप्रसाद प्रदान गर्नुभएको थियो । सोही अवसरमा पूर्वप्रधानन्यायाधीश सुशीला कार्कीले पनि पशुपतिनाथ महादेवको दर्शन गर्नुभएको छ । उच्च पदस्थ व्यक्तित्वहरूको आगमनलाई ध्यानमा राख्दै मन्दिर परिसरमा सुरक्षा व्यवस्था मजबुत पारिएको थियो भने स्थानीय भक्तजनहरूले उहाँहरूको स्वागत गरेका थिए । 

३. यो चुनाव बजेट राख्ने र बजेट काट्ने शक्तिहरूबीचको फैसला होः केपी शर्मा ओली

नेकपा (एमाले) का अध्यक्ष एवं पूर्वप्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले आगामी निर्वाचन ‘देश बनाउने र देश जलाउने’ शक्तिहरूबीचको महासंग्राम भएको बताउनुभएको छ । झापाको दमकमा धिमाल समुदायका अगुवाहरूसँगको भेटघाटमा बोल्दै अध्यक्ष ओलीले यस्तो बताउनुभएको हो । उहाँले यो निर्वाचन केवल प्रतिनिधि छान्ने कुरा मात्र नभइ धिमाल जातिको विकासका लागि बजेट राख्ने र भएका बजेट काट्नेहरू बीचको निर्वाचन भएको बताउनु भयो । आफू नेतृत्वको सरकारले धिमाल जातिको संग्रहालय, होमस्टे र सडकका लागि छुट्याएको करोडौँको बजेट वर्तमान सरकारले अनधिकृत रूपमा काटेको भन्दै उहाँले आक्रोश व्यक्त गर्नुभयो । वर्तमान सत्ता गठबन्धनले विकास विरोधी काम गरेको आरोप लगाउनु भयो ।

४. महाशिवरात्रि पर्वको अवसरमा देशभर शिवधुनी जगाएर भगवान शिवको आराधना

महाशिवरात्रि पर्वको विशेष अवसरमा देशभरका शिवालयहरूमा शिवधुनी जगाइएको छ । जसले आध्यात्मिक ऊर्जा र भक्तिको सन्देश फैलाएको छ । पशुपतिनाथ क्षेत्र लगायत देशभरका विभिन्न मन्दिर र घरहरूमा श्रद्धालुहरूले धुनी बालेर रातभर जागराम बसेका छन् । शिवधुनीलाई भगवान शिवको ज्योतिको प्रतीक मानिन्छ र यसले अज्ञानताको अन्धकार हटाउने विश्वास गरिन्छ । धार्मिक मान्यताअनुसार शिवरात्रिको रातमा धुनी जगाउँदा मन शुद्ध हुने र नकारात्मक ऊर्जा नष्ट हुने गर्दछ । विशेष गरी पशुपति क्षेत्रमा साधुसन्त र भक्तजनहरूले ठूला–ठूला धुनी जगाएर भजनकीर्तन र शिवको महिमा गाएका छन् । धुनीको खरानीलाई प्रसादको रूपमा ग्रहण गर्ने चलन पनि रहेको छ । जसले शिवको नजिक पुगेको महशुस गराउँछ । 

५. नेपाली सेनाले हर्षोल्लासका साथ मनायो २६३ औं स्थापना दिवस

नेपाली सेनाले टुँडिखेलमा विशेष समारोह आयोजना गरी आफ्नो २६३ औं स्थापना दिवस र महाशिवरात्रि पर्व मनाएको छ । जहाँ राष्ट्रपति र प्रधानमन्त्रीको उपस्थितिमा विभिन्न सैन्य कला र परेड प्रदर्शन गरिएको थियो । काठमाडौंको सैनिक मञ्च टुँडिखेलमा आयोजित एक विशेष समारोहका बीच नेपाली सेनाले आफ्नो स्थापना दिवस तथा महाशिवरात्रि पर्व भव्य रूपमा मनाएको छ । प्रत्येक वर्ष महाशिवरात्रिको पावन अवसरमा सेनाले यो दिवस मनाउने गर्दछ । यस वर्षको समारोहमा प्रमुख अतिथिको रूपमा राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलको उपस्थिति रहेको थियो भने अन्तरिम सरकारका प्रधानमन्त्री सुशीला कार्की लगायत अन्य विशिष्ट अधिकारीहरूको सहभागिता थियो । सो अवसरमा नेपाली सेनाका टुकडीहरूले मार्च पास्ट, खुकुरी ड्रिल र विभिन्न युद्धकला प्रदर्शन गरेका थिए । 

६. निर्वाचन प्रचार–प्रसारका लागि १५ दिनको समयसीमा तोकियोः आचारसंहिताको पूर्ण पालना गर्न आयोगको आग्रह

निर्वाचन आयोगले फागुन ४ गतेदेखि १८ गतेसम्म प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनका लागि प्रचार–प्रसारको समय तोक्दै सरोकारवालाहरूलाई आचारसंहिताको पूर्ण पालना गर्न निर्देशन दिएको छ । निर्वाचन आयोगले तोकिएको कार्यतालिका बमोजिम राजनीतिक दल र उम्मेदवारहरूलाई चुनावी प्रचारप्रसारका लागि निश्चित समयसीमा प्रदान गरेको हो । आयोगकाअनुसार २०८२ फाल्गुन ३ गते राती १२ बजेपछि अर्थात् फाल्गुन ४ गतेदेखि शुरु हुने यो प्रचार अवधि फाल्गुन १८ गते राती १२ बजेसम्म कायम रहने आयोगका कार्यवाहक प्रमुख निर्वाचन आयुक्त रामप्रसाद भण्डारीले बताउनु भयो । उहाँकाअनुसार आयोगले प्रचारप्रसारका क्रममा राजनीतिक दल, उम्मेदवार, नेता, प्रतिनिधि र शुभेच्छुकहरूलाई निर्वाचन आचारसंहिताको पूर्ण पालना गर्न निर्देशन दिएको छ ।

७. निर्वाचन आयोगद्वारा ‘डिजिटल’ मतदाता शिक्षा अभियान शुरु, वडा–वडामै खटिए स्वयंसेवक

कागजको प्रयोग कम गर्दै प्रभावकारिता बढाउने आयोगको लक्ष्य, फागुन १७ गतेसम्म घरदैलो कार्यक्रम हुने
निर्वाचन आयोगले आगामी निर्वाचनलाई लक्षित गरी देशव्यापी रूपमा विशेष मतदाता शिक्षा अभियान शुरु गरेको छ । फागुन ३ गतेदेखि शुरु भएको यो अभियान फागुन १७ गतेसम्म सञ्चालन हुनेछ । विगतका निर्वाचनमा देखिएका कमजोरीलाई सुधार्दै आयोगले यस पटक आफ्नै नेतृत्वमा प्रभावकारी रूपमा कार्यक्रम अगाडि बढाएको सूचना अधिकारी सुमन घिमिरेले जानकारी दिनुभयो । विगतमा स्थानीय तहका कर्मचारीहरूलाई स्वयंसेवकको रूपमा परिचालन गरिँदै आएकोमा यस पटक आयोगले प्रत्येक वडामा एक–एक जना आफ्नै स्वयंसेवक नियुक्त गरेको छ । स्थानीय तहबाट सञ्चालित कार्यक्रममा अपनत्वको कमी देखिएकाले यस पटक आयोगले आफैंले स्वयंसेवक छनोट गरी तालिम दिएर कार्यक्षेत्रमा खटाएको हो । 

८. चितवनमा निर्वाचन सुरक्षा व्यवस्था मजबुतः राजमार्गमा तालिमप्राप्त कुकुरसहित खानतलासी

चितवन जिल्लाको निर्वाचनलाई निष्पक्ष, धाँधलीरहित र सुरक्षित बनाउन सुरक्षा निकायले आफ्नो सक्रियतालाई तिब्र पारेको छ । जिल्ला प्रहरी कार्यालय चितवनका प्रहरी उपरीक्षक (एसपी) गोविन्द पुरीकाअनुसार आसन्न निर्वाचनको अवधिभर सम्भावित सुरक्षा चुनौतीलाई मध्यनजर गर्दै विशेष सुरक्षा रणनीति कार्यान्वयनमा ल्याइएको हो । निर्वाचन आयोगले तोकेको प्रचारप्रसारको १५ दिने अवधिलाई लक्षित गर्दै (सोमवार) ४ गतेदेखि जिल्लाका सबै निर्वाचन क्षेत्रमा सभा, सम्मेलन र जुलुस हुने भएकाले सुरक्षा परिचालन अझ प्रभावकारी बनाइने एसपी पुरीले जानकारी दिनुभयो । उहाँकाअनुसार नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल र नेपाली सेनाको संयुक्त टोलीले राजमार्गदेखि सबै निर्वाचन क्षेत्रका मुख्य नाकाहरूमा आकस्मिक जाँच (सरप्राइज चेकिङ) शुरु गरिसकेको छ । चितवन देशको मध्य भागमा अवस्थित हुनाले यसलाई सुरक्षाका दृष्टिकोणले महत्वपूर्ण ‘ट्रान्जिट प्वाइन्ट’ मानिन्छ । अन्य जिल्लाबाट हुनसक्ने अवैध सामग्रीको ओसारपसार र निर्वाचन बिथोल्ने प्रयासलाई रोक्न प्रहरीले तालिमप्राप्त कुकुरहरूको प्रयोग गरी ठाउँ–ठाउँमा चेक प्वाइन्ट स्थापना गरेको छ । यसले निर्वाचनलाई स्वच्छ र मर्यादित बनाउन सहयोग पुग्ने विश्वास व्यक्त गरिएको छ ।  

९.आचारसंहिता उल्लंघनमा शुन्य सहनशीलता, १८ गते मध्यरातदेखि मौन अवधि शुरु हुनेः निर्वाचन आयोग

आचारसंहिता उल्लंघन गर्नेको उमेदवारी खारेजीसम्मको कारवाही हुनसक्छ– रामप्रसाद भण्डारी
आगामी २०८२ फाल्गुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनको तयारी अन्तिम चरणमा पुगेको छ । निर्वाचन आयोगले फाल्गुन ३ गते राती १२ बजेदेखि निर्वाचन प्रचार प्रसारको १५ दिने समय सीमा शुरु भएको घोषणा गरेको हो । कार्यवाहक प्रमुख निर्वाचन आयुक्त रामप्रसाद भण्डारीकाअनुसार राजनीतिक दल र उमेदवारहरूले फाल्गुन १८ गते राती १२ बजेसम्म मात्र जुलुस, आमसभा र प्रचार प्रसारका कार्यक्रमहरू गर्न पाउनेछन् । त्यसपछि ‘मौन अवधि’ शुरु हुने र यस समयमा कुनैपनि प्रकारका चुनावी गतिविधि, छलफल वा ‘कानेखुसी’ गर्न समेत निषेध गरिएको छ । राजनीतिक दलहरूले निर्वाचन खर्चका लागि अनिवार्य रूपमा छुट्टै बैंक खाता खोल्नुपर्ने व्यवस्था गरिएको कार्यवाहक प्रमुख निर्वाचन आयुक्त भण्डारीले बताउनु भयो । 

१०. आचारसंहिता उल्लंघन गरे उमेदवारी खारेज र ६ वर्षको प्रतिवन्ध लाग्नसक्छः कार्यवाहक प्रमुख आयुक्त भण्डारी

निर्वाचन आयोगका कार्यवाहक प्रमुख निर्वाचन आयुक्त रामप्रसाद भण्डारीले निर्वाचन आचार संहिताको पूर्ण परिपालना गर्न राजनीतिक दल र उमेदवारहरुलाई निर्देशन दिनुभएको छ । फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनको १५ दिने प्रचारप्रसारको पूर्वसन्ध्यामा आयोजित पत्रकार भेटघाटमा उहाँले आचारसंहिता उल्लंघनका घटनामा आयोगले ‘शून्य सहनशीलता’ अपनाउने स्पष्ट पार्नुभएको हो । आगामी निर्वाचनको कार्यतालिकाअनुसार फाल्गुन ३ गते राति १२ बजेपछि १८ गते राति १२ बजेसम्म राजनीतिक दल र उमेदवारहरुले निर्वाचन प्रचारप्रसार गर्न पाउनेछन् । यस १५ दिनको अवधिमा जुलुस, आमसभा, कोणसभा र सञ्चार माध्यममार्फत सामग्री प्रचार गर्न पाइने व्यवस्था छ । १८ गते राति १२ बजेपछि भने ‘मौन अवधि’ शुरु हुने र कुनैपनि प्रकारको प्रचार वा ‘मस्तिष्क मन्थन’ समेत गर्न नपाइने भण्डारीले बताउनु भयो ।  

११. अब जित निकाल्नुपर्ने बेला आयोः मोन्टी देशाई

नेपाली क्रिकेट टोलीका पूर्वमुख्य प्रशिक्षक मोन्टी देसाईले नेपाली क्रिकेटलाई नयाँ उचाईमा पु¥याउने दृढता व्यक्त गर्नुभएको छ । मुम्बईको प्रसिद्ध वानखेडे स्टेडियममा सञ्चारकर्मीहरूसँग कुरा गर्दै पूर्व प्रशिक्षक देसाईले आफ्नो जन्मस्थल र नेपाली क्रिकेटप्रतिको लगावलाई जोडेर यस्तो टिप्पणी गर्नुभएको हो । उहाँले मुम्बईलाई आफ्नो घर र वानखेडेलाई प्राकृतिक परिवेश माने पनि नेपालको समर्थनका लागि आफूसँग ठूलो र विशेष कारण रहेको बताउनु भयो । नेपाली क्रिकेट टोलीको निरन्तर विश्वकप सहभागिताप्रति गौरव व्यक्त गर्दै देसाईले अब केवल प्रतिष्पर्धामा मात्र सिमित नभई जित निकाल्नुपर्ने बेला आएको बताउनु भयो । उहाँले सन् २०२३ को ‘कोर ग्रुप’ ले अब नतिजा निकाल्नुपर्ने र यसले विश्वस्तरमा नेपाललाई थप पहिचान दिलाउने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो । 

१२. ३९ औँ अफ्रिकी संघ शिखर सम्मेलन एडिस अबाबामा शुरु

अफ्रिकी संघ (एयु) को राज्य र सरकार प्रमुखहरूको सम्मेलनको ३९ औँ साधारण अधिवेशन शनिबार इथियोपियाको राजधानी एडिस अबाबास्थित एयु मुख्यालयमा शुरु भएको छ । दुई दिने शिखर सम्मेलनमा एयु सदस्य राष्ट्रका नेताहरूको सहभागिता रहेको छ । यो सम्मेलन एयुको २०२६ को विषयवस्तु ‘एजेन्डा २०६३ का लक्ष्यहरू प्राप्त गर्न दिगो पानीको उपलब्धता र सुरक्षित सरसफाइ प्रणाली सुनिश्चित गर्ने’ अन्तर्गत शुरु भएको हो । दिगो जल व्यवस्थापनका साथै प्रतिनिधिहरूले शान्ति र राजनीतिक स्थिरता, आर्थिक विकास, क्षेत्रीय एकीकरण र अफ्रिकाको विश्वव्यापी स्तर र एकतालाई सुदृढ गर्ने प्रयास लगायतका विभिन्न विषयमा छलफल गरेका थिए । उद्घाटन सत्रमा अफ्रिकी राष्ट्र तथा सरकार प्रमुखका साथै एयु आयोगका अध्यक्ष महमुद अली युसुफ र संयुक्त राष्ट्र संघका महासचिव एन्टोनियो गुटेरेस लगायत महाद्वीपीय र अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाका नेताहरूको सहभागिता रहेको थियो । 

१३. अत्यधिक माग बिना अमेरिकासँगको वार्ता सकारात्मक रूपमा अघि बढ्नसक्ने इरानको संकेत

इरानका सर्वोच्च नेता अली खामेनेईका एक वरिष्ठ सल्लाहकारले यदि तेहरान र वासिङ्टन बीचको वार्ता यथार्थमा आधारित भए र अत्यधिक मागबाट मुक्त भए यसले आपसी हितको रक्षा गर्दै अघि बढ्नसक्ने बताउनुभएको छ । इरानको रक्षा परिषदका सचिव अली शामखानीले कतारको अल जजिरासँगको एक अन्तर्वार्तामा उक्त टिप्पणी गर्नुभएको हो । उहाँले आफ्नो देश र संयुक्त राज्य अमेरिका बीच फेब्रुअरी ६ मा ओमानमा सम्पन्न पहिलो चरणको अप्रत्यक्ष आणविक वार्ताको सन्दर्भमा यो कुरा राख्नुभएको थियो । शामखानीले पश्चिम एसियाको स्थिरता र सुरक्षामा नकारात्मक असर पार्ने कार्यहरू र गतिविधिहरूबाट टाढा रहनु सबै पक्षका लागि तार्किक र र्कीक मार्ग भएको बताउँदै, क्षेत्रमा कूटनीतिक उपायहरू तनाव कम गर्ने र राजनीतिक समाधानहरूलाई सुदृढ गर्ने उद्देश्यमा केन्द्रित रहेको बताउनु भयो । 

१४. अफ्रिकामा हतियारहरू मौन राख्नु अझै पनि चुनौतीः एयूसी प्रमुख

अफ्रिकी संघ आयोगका अध्यक्ष महमुद अली युसुफले महाद्वीपका विभिन्न भागहरूमा शान्ति र सुरक्षाका खतराहरूलाई सम्बोधन गर्न अफ्रिकाको असमर्थताप्रति चिन्ता व्यक्त गर्नुभएको छ । इथियोपियाको राजधानी अदिस अबाबास्थित एयू मुख्यालयमा शनिवार र आईतवार सञ्चालन भइरहेको एयूको राज्य तथा सरकार प्रमुखहरूको ३९ औँ साधारण सत्रको उद्घाटन सत्रमा एयूसी प्रमुखले यस्तो टिप्पणी गर्नुभएको हो । धेरै अफ्रिकी देशहरूको राजनीतिक र संस्थागत कमजोरीलाई महाद्वीपीय चिन्ताको स्रोतको रूपमा स्वीकार गर्दै उहाँले खुला र लुकेका द्वन्द्वहरू दीर्घकालीन बनिरहेको बताउनु भयो । सुडान, पूर्वी प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गो र सोमालिया लगायतका क्षेत्रको अवस्थालाई चित्रण गर्दै युसुफले जनताले अस्थिरताको लागि ठूलो मूल्य चुकाइरहेको बताउनु भयो । 

१५. कुवेत खेलकुद दिवसमा करिव २१ हजार सहभागी

कुवेतले शनिवार कुवेत सिटीमा आफ्नो तेस्रो वार्षिक खेलकुद दिवस आयोजना गरेको छ । जसमा करिव २१ हजार सहभागीहरूको उपस्थिति रहेको कुवेत न्युज एजेन्सी (केयूएनए) ले रिपोर्ट गरेको छ । सम्बन्धित निकायहरूसँगको सहकार्यमा कुवेत स्पोट्र्स फर अल फेडरेशनद्वारा आयोजित यस कार्यक्रममा हिँड्ने, दौडने र साइकल दौडका साथै परिवार र युवाहरूका लागि लक्षित विभिन्न मनोरञ्जनात्मक र फिटनेस कार्यक्रमहरू समावेश गरिएका थिए । रिपोर्टकाअनुसार यो कार्यक्रम सार्वजनिक स्वास्थ्यमा सुधार ल्याउने र सन् २०२२–२०२८ को लागि देशको खेलकुद रणनीति अन्तर्गत खेलकुदमा सामुदायिक सहभागितालाई प्रोत्साहन गर्ने कुवेतको बृहत्तर प्रयासको एक हिस्सा हो । 

१६. ढाकामा ‘पहेला फागुन’ भव्य रूपमा मनाइयो

शनिवार वसन्त ऋतुको पहिलो दिन अर्थात ‘पहेला फागुन’ को अवसरमा बंगलादेशको राजधानी ढाका रङ्गीचङ्गी देखिएको छ । यस उत्सवको शुरुवात मुक्ति युद्ध सङ्ग्रहालयमा परम्परागत संगीत र नृत्यका साथ गरियो । चहकिला लुगाहरूमा सजिएका मानिसहरूले आफ्नो देशको ६ वटा ऋतुको समृद्ध परम्परालाई सम्मान गर्दै ‘फूलहरूको ऋतु’ लाई स्वागत गरेका छन् । 

१७. म्युनिख सुरक्षा सम्मेलनको ६२ औं संस्करण शुरु

६२ औं म्युनिख सुरक्षा सम्मेलन शुरु भएको छ । ट्रान्स–एट्लान्टिक क्षेत्रमा गहिरिँदै गएको तनाव र अन्तर्राष्ट्रिय व्यवस्थामा देखिएको दबाबको पृष्ठभूमिमा यो सम्मेलन आयोजना गरिएको हो । भू–राजनीतिक परिदृश्य झन् अस्थिर बन्दै गएको समयमा विश्वभरका नीति निर्माताहरू यहाँ भेला भएका छन् । प्रमुख व्यापारिक साझेदारहरूमाथि अमेरिकाको दण्डात्मक कर नीति कायमै रहेको, युरोपेली रक्षा प्रबन्धहरूमा विवाद देखिएको र ग्रिनल्याण्डलाई लिएर उत्पन्न नयाँ घर्षणले ट्रान्स–एट्लान्टिक गठबन्धनमा थप दबाब पैदा गरेको छ । यस वर्षको तीन दिने कार्यक्रममा करिब ६० राष्ट्राध्यक्ष र सरकार प्रमुखका साथै करिव १०० परराष्ट्र र रक्षा मन्त्रीहरूको सहभागिता रहने अपेक्षा गरिएको छ । सम्मेलनको मुख्य एजेण्डामा ट्रान्स–एट्लान्टिक सम्बन्धको भविष्य, बहुपक्षीयता, विश्व व्यवस्था र क्षेत्रीय द्वन्द्व तथा संकटहरू रहेका छन् । 

१८. विकसित राष्ट्रहरूले जलवायु अनुकूलनका लागि वार्षिक १.३ ट्रिलियन डलर उपलब्ध गराउनुपर्ने संयुक्त राष्ट्रसंघको भनाइ

संयुक्त राष्ट्रसंघका महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले विकसित राष्ट्रहरूले आफ्ना प्रतिवद्धताहरू पूरा गर्नुपर्ने र जलवायु अनुकूलनका लागि सन् २०३५ सम्ममा विकासोन्मुख देशहरूलाई वार्षिक १.३ ट्रिलियन अमेरिकी डलर वित्तपोषण गर्नुपर्ने बताउनुभएको छ । संयुक्त राष्ट्रसंघका प्रमुखले इथियोपियाको राजधानी अदिस अबाबास्थित अफ्रिकी युनियन (एयू) को मुख्यालयमा शनिवार शुरु भएको अफ्रिकी युनियनका राष्ट्राध्यक्ष तथा सरकार प्रमुखहरूको सम्मेलनको ३९ औं साधारण सत्रको उद्घाटन सत्रमा सो आह्वान गर्नुभएको हो । उहाँकाअनुसार जलवायु परिवर्तनले पृथ्वी र मानिसहरूको जीविकोपार्जनमा विनाशकारी असरहरू पारिरहेको छ । 

१९. संयुक्त राष्ट्र संघका मिसन प्रमुखद्वारा विद्रोही नियन्त्रित गोमामा युद्धविराम अनुगमनबारे एम २३ नेताहरूसँग भेटवार्ता

प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गोमा संयुक्त राष्ट्र संघको शान्ति मिसनका कार्यवाहक प्रमुख भिवियान भान डे पेरेले गोमामा मार्च २३ मुभमेन्ट विद्रोही समूहका नेताहरूसँग भेट गरी युद्धविराम अनुगमन संयन्त्रबारे छलफल गर्नुभएको छ । सन् २०२५ को जनवरीमा विद्रोही समूहले गोमा शहर कब्जा गरेपछि सुरक्षा अवस्था बिग्रिएकै अवस्थामा भान डे पेरे हेलिकप्टरमार्फत त्यहाँ पुग्नुभएको हो । उहाँको यो भ्रमण क्षेत्रीय शान्ति संरचना अन्तर्गत परिकल्पना गरिएको युद्धविराम अनुगमन र प्रमाणीकरण संयन्त्रलाई सक्रिय बनाउने प्रयासको एक हिस्सा हो । विद्रोही समूहसँग आवद्ध राजनीतिक–सैनिक गठबन्धन कङ्गो रिभर एलायन्सका नेता कोर्नेइल नाङ्गासँगको वार्तापछि पेरेले दोहा प्रक्रिया अन्तर्गत हस्ताक्षर गरिएको सम्झौता बमोजिम युद्धविरामलाई व्यावहारिक रूपमा कार्यान्वयन गर्नुपर्नेमा जोड दिनुभयो। 

२०. उज्यालो नेपाल पार्टीको प्रतिवद्धता–पत्रः ५ वर्षमा ४५ लाख रोजगारी सिर्जना गर्ने, १० वर्षमा १११ अर्ब डलर जिडिपी पु¥याउने लक्ष्य

उज्यालो नेपाल पार्टीले आगामी पाँच वर्षमा ४५ लाख रोजगारी सिर्जना गर्ने प्रतिवद्धता जनाएको छ । उज्यालो नेपाल पार्टीले आईतवार सार्वजानिक गरेको प्रतिवद्धता–पत्रमा हाइड्रो, कृषि, पर्यटन, आइटी, उद्योग, पूर्वाधार, शिक्षा, स्वास्थ्य र खेलकुद क्षेत्रबाट वार्षिक ९ लाख रोजगारी सृजना गरी ५ वर्षमा ४५ लाख रोजगारी सिर्जना गर्ने उल्लेख गरेको छ । पार्टीले सुशासन, समृद्धि, र सामाजिक न्यायमा केन्द्रित रहेर आगामी निर्वाचनको लागी निर्वाचन प्रतिवद्धता–पत्र सार्वजनिक गरेको छ । संविधान, शासन प्रणाली र राज्य संरचनालाई नागरिकमैत्री बनाउने, भ्रष्टाचारबिरुद्ध शुन्य सहनशीलता कायम गरी अर्थतन्त्रलाई उत्पादनमुखी बनाउँदै रोजगारी विस्तार गर्ने स्पष्ट रोडम्याप प्रश्तुत गरिएको प्रतिवद्धता पत्रमा उल्लेख छ । 

२१. गोरखामा कसैलाई सहयोग गरेका छैनौँः सुदन किँराती

प्रगतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी (प्रलोपा) का अध्यक्ष मण्डलका सदस्य सुदन किराँतीले प्रतिनिधि सभा सदस्यको निर्वाचनमा गोरखामा हालसम्म कुनैपनि पार्टीलाई सहयोग नगरेको स्पष्ट पार्नुभएको छ । आईतवार पार्टीको प्रतिवद्धतापत्र सार्वजनिक गर्ने क्रममा उहाँले गोरखामा कसैलाई समर्थन गर्ने विषयमा पार्टीले कुनै निर्णय नगरेको बताउनुभएको हो । पार्टीले गोरखा क्षेत्र नम्बर २ मा पार्टीका संरक्षक डा बाबुराम भट्टराई र क्षेत्र नम्बर १ मा गोपालबाबु श्रेष्ठलाई उम्मेद्वार बनाएको थियो । उहाँहरुले उम्मेद्वारी फिर्ता लिएपछि गोरखामा पार्टीले कसैलाई सर्मथन गर्ने निर्णय नगरेको उहाँले जानकारी दिनुभयो । उहाँले पार्टीका उम्मेद्वारले किन उम्मेद्वारी फिर्ता लिएको भन्ने बारेमा जानकारी नभएको पनि उहाँले बताउनु भयो । 

२२. प्रलोपाको प्रतिवद्धतापत्रः पूर्ण समानुपातिक संसद, प्रत्यक्ष निर्वाचित राष्ट्रपति र ‘राइट टु रिकल’ को व्यवस्था

प्रगतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी (प्रलोपा) ले राज्यको शासकीय स्वरूपदेखि निर्वाचन प्रणाली परिवर्तन गर्नुपर्ने प्रश्ताव अगाडी सारेको छ । आगामी निर्वाचनलाई लक्षित गरि पार्टीले आईतवार सार्वजानिक गरेको प्रतिवद्धतापत्रमा शासकीय स्वरूपमा आमूल परिवर्तन गर्नुपर्ने प्रश्ताव अगाडी सारेको हो । प्रलोपाले संघमा प्रत्यक्ष निर्वाचित राष्ट्रपति, प्रदेशमा निर्वाचित मुख्यमन्त्री, पूर्ण समानुपातिक संसद र ‘राइट टु रिकल’को व्यवस्था गर्ने प्रतिवद्धता जनाएको छ । ‘एक व्यक्ति, एक पद, दुई कार्यकाल’ को कानूनी व्यवस्था गरिने तथा सांसदको भूमिका कानून निर्माणमा सीमित गरिने प्रलोपाको प्रतिवद्धता पत्रमा उल्लेख छ । प्रदेशहरूको पुनर्संरचना र राष्ट्रिय महत्वका विषयमा जनमत संग्रहको अधिकार सुनिश्चित गर्ने प्रलोपाले उल्लेख गरेको छ । 

२३. लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसंख्यक समुदायका लागि छुट्टै स्वायत्त आयोग चाहिन्छः सुनिलबाबु पन्त

अधिकारकर्मी सुनिलबाबु पन्तले लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसंख्यक समुदायको लागि छुट्टै स्वायत्त आयोग आवश्यक रहेको बताउनुभएको छ । मायाको पहिचान नेपालले आईतवार आयोजना गरेको ‘लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसंख्यक समुदायको राजनीतिक र सामाजिक समावेशिता’ विषयक कार्यक्रममा उहाँले छुट्टै स्वायत्त आयोग वा विभाग गठन गर्नुपर्ने बताउनुभएको हो । हालसम्म लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसंख्यक समुदायको मुद्दा उठाउने संस्था नभएको बताउनु भयो । महिला, दलित, मधेसी, जनजाती आयोग जस्तै लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसंख्यक समुदायको पनि आयोग गठन गर्नुपर्नेमा उहाँले जोड दिनुभयो । छुट्टै स्वायत्त आयोग गठन गर्न सम्भव नभए महिला, बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिक मन्त्रालयअन्तर्गत छुट्टै विभाग वा डेस्क स्थापना गर्नुपर्ने उहाँको भनाइ छ । 

२४. उज्यालो नेपाल पार्टीको चुनावी घोषणा पत्रः प्रदेशका मुख्यमन्त्री प्रत्यक्ष निर्वाचित हुनुपर्ने

उज्यालो नेपाल पार्टीले सुशासन, समृद्धि र सामाजिक न्यायमा जोड दिँदै चुनावी घोषणा पत्र सार्वजनिक गरेको छ । आईतवार काठमाडौंमा पत्रकार सम्मेलन गरी सो पार्टीका अध्यक्ष कुलमान घिसिङले पार्टीको चुनावी घोषणा पत्र सार्वजनिक गरेको हो । घोषणा पत्रमा प्रतिनिधि सभा सदस्य संख्या घटाउने प्रश्ताव गरिएको छ । प्रतिनिधि सभा सदस्य संख्या २७५ बाट घटाएर २०१ बनाउने उल्लेख गरिएको हो । राज्यलाई हुने आर्थिक भार कम हुने गरी प्रतिनिधि सभा सदस्य संख्या घटाउने प्रतिवद्धता व्यक्त गरिएको अध्यक्ष घिसिङले बताउनु भयो । त्यसैगरी प्रदेश सभाको सदस्य संख्या पनि ५५० बाट घटाएर ३३० कायम राख्ने भनिएको छ । त्यसैगरी प्रदेश सरकारको स्थायित्वको लागि मुख्यमन्त्री प्रत्यक्ष निर्वाचित हुने व्यवस्था गरिएको घोषणा पत्रमा समावेश गरिएको छ ।

२५. नेमकिपाको घोषणा पत्रः भ्रष्टाचारीको सम्पती राष्ट्रियकरण गरौं

नेपाल मजदुर किसान पार्टी (नेमकिपा) ले भ्रष्टाचारीहरुको सम्पत्ति राष्ट्रियकरण गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै पार्टीको चुनावी घोेषणा पत्र सार्वजनिक गरेको छ । आईतवार काठमाडौंमा पत्रकार सम्मेलन गरी सो पार्टीका सचिव प्रेम सुवालले ठूला भ्रष्टाचारीहरुलाई मृत्युदण्डको सजाय गर्नुपर्ने कुरा समेत घोषणा पत्रमा उल्लेख गरिएको बताउनु भयो । घोषणा पत्रमा जन्मको आधारमा नेपाली नागरिकता पाएका विदेशीका छोराछोरीलाई वंशजको आधारमा नेपाली नागरिकता दिने कानून व्यवस्था खारेज गराउन र बुबाआमा दुवै वंशजको नेपाली नागरिकको छोराछोरीलाईमात्र वंशज नेपाली नागरिक हुने कानून व्यवस्थाका लागि संघर्ष चालु राखिने भनिएको छ । त्यसैगरी विश्वविद्यालयका कुलपति, रेक्टर, रजिष्ट्रारहरु, संवैधानिक आयोगका पदाधिकारी, सेना र प्रहरीका प्रमुख, न्यायालयका न्यायाधीशहरुको सम्बन्धित क्षेत्रबाट निर्वाचित गराएर नियुक्त गर्न आवाज उठाइने प्रतिवद्धता पनि गरिएको छ । 

२६. मुलुकलाई दुर्घटनाबाट जोगाउन काँग्रेसले निर्वाचनमा बहुमत ल्याउनु पर्छः डा. सुनिल शर्मा

नेपाली काँग्रेसका नेता एवं मोरङ क्षेत्र नम्बर ३ का उम्मेदवार डा. सुनिल शर्माले मुलुकलाई दुर्घटनाबाट जोगाउन आसन्न निर्वाचनमा आफ्नो पार्टीलाई बहुमतका साथ विजयी गराउनुपर्ने बताउनु भएको छ । आईतवार मोरङकोकानेपोखरी गाउँपालिका वडा नम्बर ५ मा निर्वाचन सम्पर्क कार्यालयको उद्घाटन गर्दै उहाँले सो कुरा बताउनुभएको हो । नेता शर्माले काँग्रेस नयाँ नेतृत्वसहित नयाँ मिसन र भिजन लिएर आएकाले पनि काँग्रेसलाई विजयी गराउनुको विकल्प नभएको जिकिर गर्नुभयो । उहाँले एक महिना अघिबाट काँग्रेसमा नयाँ पुराना दुवै पुस्ताले रुचाएको नयाँ नेतृत्व आएकाले त्यसैलाई मतदान गर्न पनि आम मतदातालाई अपिल गर्नुभयो । 

२७. सरकारको नेतृत्व गर्नेगरी राजनीतिमा आएका हौंः कुलमान घिसिङ

उज्यालो नेपाल पार्टीका अध्यक्ष कुलमान घिसिङले आफूहरुले सरकारको नेतृत्व गर्न चाहेको बताउनुभएको छ । आईतवार काठमाडौंमा पार्टीको चुनावी घोषणा सार्वजनिक गर्दै उहाँले सरकारको नेतृत्व गर्नका लागि नै राजनीति गरिएको बताउनुभएको हो । अध्यक्ष घिसिङले सिंगै देशको समस्या समाधानका लागि संसदमा रहेर पनि आफ्नो पार्टीले सशक्त आवाज उठाउने बताउने बताउनु भयो । उहाँले सरकारमा गएपछि पार्टीले चुनावी घोषणा पत्रमा उल्लेख गरिएका अनुसारको काम गर्ने समेत बताउनु भयो । 

२८. सिंहदरबारमा आगो लगाउनेहरुले भ्रष्टाचारको अन्त्य गर्छु भन्नेकुरा सही होइनः नारायणमान बिजुक्छे

नेपाल मजदुर किसान पार्टीका अध्यक्ष नारायणमान बिजुक्छेले सिंहदरबारलगायतका देशका मुख्यमुख्य प्रशासनिक निकायहरुमा आगो लगाउने काम गलत भएको बताउनुभएको छ । आईतवार काठमाडौंमा पार्टीको चुनावी घोषणा पत्र सार्वजनिक गर्दै उहाँले सो कुरा बताउनुभएको हो । अध्यक्ष विजुक्छेले मुलुकको मुख्यमुख्य स्थानहरुमा आगो लगाउने काम गरेर भ्रष्टाचारमुक्त गर्ने कुरा सही नभएको समेत बताउनु भयो । उहाँले हरेकलाई योग्यता अनुसारको काम र दाम दिने कुराले मात्रै मुलुकलाई सही बाटोमा अघि बढाउने समेत बताउनु भयो । उहाँले भन्नुभयो,‘भ्रष्टाचारको विरोध गर्नु ठिक हो । तर सिंहदरवार जलाएर, राष्ट्रपति भवन र अरु सबै स्कुल, कलेजमा आगो लगाएर भ्रष्टाचार अन्त्य हुन्छ भन्ने सोचो होइन । योग्यता अनुसारको काम छैन । काम अनुसार ज्याला यहाँ छैन । त्यसैले हाम्रो भोटमा कमी आउँछ । 

२९. ४० अर्ब २८ करोड बराबरको वैदेशिक लगानी प्रतिवद्धता

चालु आर्थिक वर्ष २०८२÷८३ को सात महिनामा ४० अर्ब २८ करोडबराबरको वैदेशिक लगानी प्रतिवद्धता प्राप्त भएको छ । उद्योग विभागकाअनुसार चालु आ.व.को साउनदेखि माघसम्म ५ सय २४ परियोजनामा ४० अर्ब २८ करोड ३३ लाख रुपयाँको लगानी प्रतिवद्धता आएको हो । सबैभन्दा धेरै साना उद्योगमा लगानी प्रतिवद्धता आएको विभागको तथ्यांकले देखाएको छ । सात महिनामा सबैभन्दा धेरै कृषिका १४ परियोजनामा २१ अर्ब ९० करोड ८० लाख रुपियाँ लगानी प्रतिवद्धता आएको छ ।  पर्यटन क्षेत्रका १ सय ५० परियोजनामा १० अर्ब ८६ करोड २० लाख रुपैयाँ लगानी प्रतिवद्धता आएको छ भने उत्पादनमूलक ३५ परियोजनामा दुई अर्ब ४० करोड ६६ लाख ४४ हजार रुपियाँ लगानी प्रतिवद्धता आएको छ ।

३०. नेपाल राष्ट्र बैंक ऐन संशोधनको तयारी, केन्द्रिय बैंकको कार्यसम्पादनमा थप स्वयत्तता प्रदान गरिँदै

नेपाल राष्ट्र बैंक ऐन २०५८ लाई संशोधन गरिने भएको छ । नेपाल राष्ट्र बैंक ऐनलाई समयानुकूल संशोधन तथा अद्यावधिक गर्ने उद्देश्यले सरकारले ‘नेपाल राष्ट्र बैंक ऐन, २०५८ लाई संशोधन गर्न बनेको विधेयक’ को मस्यौदा तर्जुमा गरेको छ । केन्द्रिय बैंकको उद्देश्य र कार्यलाई केन्द्रिय बैंकको भूमिका सम्बन्धमा अन्तर्राष्ट्रिय रुपमा स्वीकार्य अवधारणा बमोजिम तादम्यता कायम गर्न, केन्द्रिय बैंकको कार्यसम्पादनमा थप स्वयत्तता प्रदान गर्न ऐन संशोधन गर्न लागिएको अर्थमन्त्रालयले जानकारी दिएको छ । मन्त्रालयकाअनुसार  नेपाल राष्ट्र बैंकको सुपरिवेक्षकीय तथा नियमन कार्यलाई थप प्रभावकारी बनाउन र आर्थिक वर्ष २०८२÷०८३ को बजेट बक्तव्य, नेपाल राष्ट्र बैंकको चौंथो रणनीतिक योजना (२०२२–२०२६) तथा मौद्रिक नीतिमा उल्लेख भए बमोजिम नेपाल राष्ट्र बैंक ऐनमा समयानुकूल परिमार्जन तथा संशोधन गर्न आवश्यक भएकोले ऐन संशोधन गर्न मस्यौदा बनाइएको छ । –न्युज एजेन्सी नेपाल